6 Şubat depremlerinde 50’den fazla kişinin enkaz altından sağ çıkarılmasına katkı sağlayan STM Duvar Arkası Radar (DAR) sistemi, ilk kez yurt dışında bir arama kurtarma operasyonunda görev aldı. STM Genel Müdürü Özgür Güleryüz, İHA’ya yaptığı açıklamada, "İhtiyaç duyulduğu her zaman DAR’ın göreve hazır olması en büyük motivasyonumuz" dedi.
Türk Silahlı Kuvvetleri İnsani Yardım Tugay Komutanlığına bağlı Doğal Afet Arama Kurtarma (DAK) timleri, Venezuela’da meydana gelen depremlerin ardından yürütülen arama kurtarma çalışmalarında milli imkanlarla geliştirilen DAR sistemini kullandı.
2023’te Kahramanmaraş merkezli depremlerde enkaz altında bulunan 50’den fazla kişinin yerinin tespit edilerek sağ kurtarılmasına katkı sağlayan sistem, böylece ilk kez yurt dışında bir arama kurtarma operasyonunda görev aldı.
STM Genel Müdürü Özgür Güleryüz, İHA muhabirine yaptığı açıklamada, DAR’ın geliştirilme hikayesinin terörle mücadele operasyonlarına dayandığını söyledi.
Sistemin ilk olarak bina içinde terörist bulunup bulunmadığının tespit edilmesi amacıyla geliştirildiğini belirten Güleryüz, zaman içinde çok farklı alanlarda kullanılabilecek bir teknolojiye dönüştüğünü ifade etti.
Güleryüz, "İtfaiyelerin yangınlarda içeride yaşayan bir canlı olup olmadığını tespit etmesi ya da göçmen kaçakçılığıyla mücadelede sınır kapılarında kullanılması gibi farklı senaryolar ortaya çıktı. Ama en büyük faydayı 6 Şubat depremlerinde gördük. DAR ile 50’den fazla vatandaşımızın canlı çıkarılmasına vesile olduk" diye konuştu.
Venezuela’daki görevin milli sistem açısından önemli bir kilometre taşı olduğunu vurgulayan Güleryüz, sistemin ilk uluslararası arama kurtarma operasyonunda sahadaki etkinliğini gösterdiğini kaydetti.
DAR’ın gelişmiş radar teknolojisi sayesinde duvar ve enkaz arkasındaki en küçük yaşam belirtilerini dahi algılayabildiğini dile getiren Güleryüz, "Duvarların arkasında yaşayan bir canlı varsa, nefes alıp vermesindeki ciğer hareketinden, parmağını oynatmasına kadar çok hassas hareketleri tespit edebilecek altyapıya sahip. Diğer odadaki insanların en ufak hareketlerini bile algılayabiliyor" ifadelerini kullandı.
Güleryüz, DAR’ın bugün Türk Silahlı Kuvvetleri başta olmak üzere çeşitli kurumlar ve itfaiye teşkilatlarınca aktif olarak kullanıldığını belirterek, "Felaket anlarında kullanmaya ihtiyaç duymamayı temenni ediyoruz. Ancak ihtiyaç duyulduğu her zaman DAR’ın göreve hazır olması ve teknolojik olarak sürekli geliştirilmesi bizim en büyük motivasyonumuz" dedi.
Beş farklı kurumun envanterinde bulunuyor
Yaklaşık 6,5 kilogram ağırlığındaki DAR, ultra geniş bant sinyaller kullanarak görsel erişimin bulunmadığı kapalı alanlarda canlıların konumunu iki boyutlu olarak belirleyebiliyor.
Sistem, enkaz altındaki kişinin nefes alıp vermesi sırasında oluşan göğüs hareketleri ile el, kol ve parmak gibi mikro hareketleri algılayarak yerini tespit edebiliyor. Tablet üzerinden uzaktan kontrol edilebilen sistem, tek personel tarafından taşınabiliyor ve 4 saatten fazla kesintisiz görev yapabiliyor.
Türk Silahlı Kuvvetleri, Jandarma Genel Komutanlığı ve Emniyet Genel Müdürlüğünün envanterinde bulunan DAR, Denizli Büyükşehir Belediyesi İtfaiye Dairesi Başkanlığı ile Erzincan İl Özel İdaresi tarafından da kullanılıyor.
Askeri operasyonlarda rehine kurtarma ve terörle mücadele görevlerinin yanı sıra deprem, çığ ve yangın sonrası arama kurtarma faaliyetleri ile insan ticareti ve düzensiz göçle mücadelede de kullanılabilen milli sistem, Venezuela göreviyle uluslararası afet operasyonlarında da etkinliğini ortaya koymuş oldu.
