Baharın gelişini simgeleyen cemre düşmesi, soğuk havaların giderek geride kaldığının habercisi olarak biliniyor. Şubat ayının sonlarına doğru, birer hafta arayla önce havaya, sonra suya, ardından ise toprağa düştüğüne inanılan bu olay, halk arasında cemre düşmesi olarak ifade ediliyor.
Şubat ayının sonlarına yaklaşılmasıyla beraber ilk cemre, 20 Şubat 2020’de havaya düştü. Halk arasındaki yaygın inanışa göre, soğuk kış günlerinin ardından, ilk cemrenin düşmesi ile birlikte hava, su ve toprak ısınmaya, doğa canlanmaya başlıyor.
Cemre Düşmesi Ne Demek?
Sakarya Üniversitesi (SAÜ) Fen Edebiyat Fakültesi Coğrafya Bölümü öğretim üyelerinden İklim Bilimi Uzmanı Doç. Dr. Beyza Ustaoğlu, cemre düşmesi hakkında bilgi verdi.
Cemre düşmesinin halk kültüründe bilinen anlamına değinen Doç. Dr. Beyza Ustaoğlu, “Cemre düşmesi halk dilinde doğanın uyanışı ve canlanması anlamına gelmektedir. Bu durum baharın başlangıcı olarak kabul edilir. Yüzyıllardır, özellikle tarımla uğraşan halkın, hava olaylarına göre günlük yaşamlarını planladıkları bir halk takvimidir. Buna göre 2020 yılında ilk cemrenin 19-20 Şubat’ta havaya, ikinci cemrenin 26-27 Şubat’ta suya, üçüncü cemrenin ise 5-6 Mart’ta toprağa düşeceğine inanılmaktadır” dedi.
Cemre kelimesinin anlamı hakkında da bilgi veren Doç. Dr. Ustaoğlu, “Cemre; kelime anlamıyla ateş, kor demektir. Buradaki düşme ifadesi, aslında ısınmayı anlatan bir kavramdır. Sırasıyla havanın, suyun ve toprağın canlanmasını, baharın başlangıcını ifade etmektedir” şeklinde konuştu.
Bilimsel Açıdan Cemre Düşmesi
Olaya bilimsel açıdan bakıldığında cemre düşmesinin, yerkürenin güneşlenmesiyle ilgili olduğunu belirten Ustaoğlu, “Türkiye’nin de içerisinde bulunduğu Kuzey Yarım Küre’de güneş ışınları, 21 Aralık tarihinden itibaren daha dik açılarla gelmeye başlar ve gündüz uzunluğu artar. Kış mevsiminin sona erdiği, baharın başlangıcına denk gelen bu dönemde, özellikle güneş radyasyonu yer radyasyonundan biraz daha fazla olduğu için, ortamda bir sıcaklık artışı meydana gelir. Bu sıcaklık artışı, halk kültüründe cemre düşmesi olarak bilinen olaya karşılık gelmektedir” dedi.
